ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ, 13 ਅਗਸਤ
ਪੰਜਾਬ ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ‘ਸੜਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਫੋਰਸ’ (SSF) ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਸੜਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਦਿਸ਼ਾ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ। ਹਾਈਵੇਅ ’ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਜਾਨਾਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਇਹ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਫੋਰਸ ਡਰੋਨ, ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਇਮੇਜਰੀ ਅਤੇ ਏਆਈ-ਅਧਾਰਿਤ ਪ੍ਰੀਡਿਕਟਿਵ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਨੂੰ ਜੋੜ ਕੇ ਪੰਜਾਬ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ 3ਡੀ ਪੁਲਿਸਿੰਗ ਮਾਡਲ ਵੱਲ ਲੈ ਕੇ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
43,983 ਹਾਦਸਿਆਂ ਵਿੱਚ 47,386 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਦਦ
ਫਰਵਰੀ 2024 ਤੋਂ ਜਨਵਰੀ 2026 ਤੱਕ ਐਸਐਸਐਫ ਨੇ 43,983 ਸੜਕ ਹਾਦਸਿਆਂ ’ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕਰਕੇ 47,386 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ 19,973 ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੌਕੇ ’ਤੇ ਮੁੱਢਲੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਜਦਕਿ 27,413 ਜ਼ਖ਼ਮੀਆਂ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਗਿਆ।
ਐਸਐਸਐਫ ਦੀਆਂ ਟੀਮਾਂ ਹਾਦਸਿਆਂ ’ਤੇ ਔਸਤਨ 6 ਤੋਂ 10 ਮਿੰਟ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਦੀਆਂ ਹਨ। ‘ਪਲੈਟੀਨਮ 10 ਮਿੰਟ’ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਤਹਿਤ ਟੀਚਾ ਹੈ ਕਿ ਹਾਦਸਾ ਪੀੜਤ ਤੱਕ 6 ਤੋਂ 8 ਮਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਮੁੱਢਲੀ ਡਾਕਟਰੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕੇ।
144 ਹਾਈ-ਟੈਕ ਵਾਹਨ, 1,600 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਰਮਚਾਰੀ
ਐਸਐਸਐਫ ਕੋਲ 144 ਹਾਈ-ਟੈਕ ਵਾਹਨ ਅਤੇ 1,600 ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ’ਤੇ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਮਚਾਰੀ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 28 ਫ਼ੀਸਦੀ ਮਹਿਲਾ ਪੁਲਿਸ ਕਰਮਚਾਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਫੋਰਸ ਦੇ ਵਾਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਪੀਡ ਗਨ, ਐਲਕੋਮੀਟਰ, ਈ-ਚਲਾਨ ਮਸ਼ੀਨਾਂ, ਡੈਸ਼ ਕੈਮ ਅਤੇ ਮੁੱਢਲੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਿੱਟਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਐਸਐਸਐਫ ਦੇ ਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਆਮ ਕਾਨੂੰਨ-ਵਿਵਸਥਾ ਦੀਆਂ ਡਿਊਟੀਆਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਸੜਕ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਤੁਰੰਤ ਕਾਰਵਾਈ ਅਤੇ ਹਾਦਸਾ ਪੀੜਤਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਾਦਸਿਆਂ ’ਚ ਮੌਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਕਮੀ
ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਡੀਜੀਪੀ ਗੌਰਵ ਯਾਦਵ ਅਨੁਸਾਰ, ਐਸਐਸਐਫ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਆਉਂਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਹਾਈਵੇਅ ਮਾਰਗਾਂ ’ਤੇ ਸੜਕ ਹਾਦਸਿਆਂ ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਵਿੱਚ 45 ਤੋਂ 48 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੱਕ ਕਮੀ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਾਰਗਾਂ ’ਤੇ ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 2023 ਵਿੱਚ 1,955 ਤੋਂ ਘਟ ਕੇ 2024 ਵਿੱਚ 1,016 ਰਹਿ ਗਈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰੀਬ ਇੱਕ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 940 ਜਾਨਾਂ ਬਚਾਉਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
27 ਜਨਵਰੀ 2024 ਨੂੰ ਹੋਈ ਸੀ ਐਸਐਸਐਫ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ
ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ 27 ਜਨਵਰੀ 2024 ਨੂੰ ਜਲੰਧਰ ਵਿੱਚ ਐਸਐਸਐਫ ਦੀ ਰਸਮੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਸੜਕ ਹਾਦਸਿਆਂ ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਉੱਚ ਦਰ ਨੂੰ ਦੇਖਦਿਆਂ ਇਸ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਫੋਰਸ ਦਾ ਗਠਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਸੜਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਐਸਐਸਐਫ ਟੀਮਾਂ ਨੇ ਪੁਲਿਸ ਐਨਫੋਰਸਮੈਂਟ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਵਿੱਚ ਵੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। ਟੀਮਾਂ ਵੱਲੋਂ 6 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਅਫ਼ੀਮ ਅਤੇ ਚੋਰੀ ਕੀਤੇ ਵਾਹਨ ਬਰਾਮਦ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਨਕਦੀ ਅਤੇ ਸੋਨਾ ਅਸਲ ਮਾਲਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ 12 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਰੋਕਣ, ਸਕੂਲੀ ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਦੇਰ ਰਾਤ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਤੇ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਫੋਰਸ ਨੇ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ।
watch…..Punjab’s Five Police Chiefs Among India’s 100 Best Police Leaders
ਦੂਜੇ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਐਸਐਸਐਫ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ
ਦੂਜੇ ਪੜਾਅ ਤਹਿਤ ਐਸਐਸਐਫ ਦੀ ਕਵਰੇਜ ਨੂੰ 6,000 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਰਾਜ ਸੜਕਾਂ ਤੱਕ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਹੈ। ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ‘ਵਿਜ਼ਨ ਐਸਐਸਐਫ-2047’ ਯੋਜਨਾ ਤਹਿਤ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਡੇਟਾ, ਆਰਟੀਫਿਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ, ਡਰੋਨ ਅਤੇ ਜੀਓਸਪੇਸ਼ਲ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਕੇ ਸਮੁੱਚਾ ਸੜਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਤੰਤਰ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਦਾ ਟੀਚਾ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ 3ਡੀ ਪੁਲਿਸਿੰਗ ਮਾਡਲ ਰਾਹੀਂ ਅਸਲ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ, ਸੰਭਾਵਿਤ ਖ਼ਤਰਿਆਂ ਦੀ ਪਹਿਲਾਂ ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਤੇਜ਼ ਕਾਰਵਾਈ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਹੈ।
‘ਰੋਡ ਸੇਫਟੀ ਹੱਬ’ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਟੀਚਾ
ਡੀਜੀਪੀ ਗੌਰਵ ਯਾਦਵ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ‘ਵਿਜ਼ਨ ਐਸਐਸਐਫ-2047’ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਏਆਈ ਅਤੇ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਡੇਟਾ ਨੂੰ ਡਿਜੀਟਲ ਐਨਫੋਰਸਮੈਂਟ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਸੜਕ ਹਾਦਸਿਆਂ ਨੂੰ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਲਿਆਉਣਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਹਿਤ ਹਰੇ-ਭਰੇ ਮੋਬਿਲਿਟੀ ਕੌਰੀਡੋਰ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਰੋਡ ਸੇਫਟੀ ਐਂਡ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਰਿਸਰਚ ਸੈਂਟਰ (PRSTRC) ਅਧੀਨ ਖੇਤਰੀ ਖੋਜ ਕੇਂਦਰ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਵੀ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਪੁਲਿਸ ਘਟਨਾ ਮੈਪਿੰਗ, ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਜਾਮ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਅਤੇ ਆਫ਼ਤ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਲਈ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਸੰਚਾਰ ਅਤੇ ਜੀਓਸਪੇਸ਼ਲ ਡੇਟਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੇਗੀ। ਇਸ ਦਾ ਟੀਚਾ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦਾ ਰੋਡ ਸੇਫਟੀ ਹੱਬ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ।
ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਰਾਹੀਂ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਰਹੀ ਕਾਰਵਾਈ
ਐਸਐਸਐਫ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਵਿੱਚ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਟ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਸਿਸਟਮ (ITMS) ਨੂੰ ਤਕਨੀਕੀ ਆਧਾਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਏਆਈ, ਆਈਓਟੀ ਸੈਂਸਰਾਂ ਅਤੇ ਰੀਅਲ-ਟਾਈਮ ਐਨਾਲਿਟਿਕਸ ਨੂੰ ਜੋੜ ਕੇ ਆਟੋਮੈਟਿਕ ਐਨਫੋਰਸਮੈਂਟ, ਸਮਾਰਟ ਸਰਵੇਲੈਂਸ ਅਤੇ ਡੇਟਾ-ਅਧਾਰਿਤ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਪਲੈਨਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ANPR-ਅਧਾਰਿਤ ਐਨਫੋਰਸਮੈਂਟ, ਪ੍ਰੀਡਿਕਟਿਵ ਐਨਾਲਿਟਿਕਸ ਅਤੇ ਮੋਬਾਈਲ ਇੰਟਰਸੈਪਟਰਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਹਾਦਸਿਆਂ ’ਤੇ ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਔਸਤ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਦਾ ਸਮਾਂ ਸੱਤ ਮਿੰਟ ਤੋਂ ਘੱਟ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾ ਮਿਲਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
‘ਰੋਡ ਸੇਫਟੀ ਪੰਜਾਬ’ ਵਿਜ਼ਨ ਤਹਿਤ 7E ਫਰੇਮਵਰਕ ਨੂੰ ਅਪਣਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ Engineering, Enforcement, Education, Electronics, Emergency Care, Engagement ਅਤੇ Evaluation ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਐਸਐਸਐਫ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿਖਲਾਈ
ਐਸਡੀਜੀਪੀ (ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਅਤੇ ਰੋਡ ਸੇਫਟੀ) ਅਮਰਦੀਪ ਸਿੰਘ ਰਾਏ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਐਸਐਸਐਫ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਰਿਸਪਾਂਸ, ਮੁੱਢਲੀ ਸਹਾਇਤਾ ਅਤੇ ਕਰੈਸ਼ ਇਨਵੈਸਟੀਗੇਸ਼ਨ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਰੈੱਡ ਕਰਾਸ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸਿਖਲਾਈ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਐਸਐਸਐਫ ਨੂੰ ਵੀਆਈਪੀ ਡਿਊਟੀ ਜਾਂ ਸਥਾਨਕ ਕਾਨੂੰਨ-ਵਿਵਸਥਾ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਤਾਇਨਾਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ। ਫੋਰਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਸੂਚਕ ਸੜਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣਾ ਅਤੇ ਹਾਦਸਾ ਪੀੜਤਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨਾ ਹੈ।
‘ਪਲੈਟੀਨਮ 10 ਮਿੰਟ’ ਤੋਂ 3ਡੀ ਪੁਲਿਸਿੰਗ ਤੱਕ, ਪੰਜਾਬ ਐਸਐਸਐਫ ਦਾ ਮਾਡਲ ਸੜਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਤਕਨਾਲੋਜੀ, ਤੇਜ਼ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਅਤੇ ਸੇਵਾ-ਕੇਂਦਰਿਤ ਪੁਲਿਸਿੰਗ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ’ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ।
